Paluch sztywny – leczenie zachowawcze

Nieoperacyjne leczenie palucha sztywnego polega na zastosowaniu zabiegów rehabilitacyjnych, doraźnym stosowaniu leków przeciwbólowych i przeciwzapalnych oraz precyzyjnym dobraniu wkładek do butów na miarę, które odciążają staw śródstopno-paliczkowy. Takie czynności mają za zadanie zmniejszyć dolegliwości bólowe i poprawić komfort chodzenia, jednak nie dadzą efektu leczniczego. Sprawdzą się tylko u części osób z łagodnymi zmianami.

Paluch sztywny – leczenie operacyjne

Istnieje co najmniej kilkanaście metod chirurgicznego leczenia palucha sztywnego. Wybór tej najlepszej to kwestia indywidualna. Ustalając postępowanie lecznicze, bierzemy pod uwagę nie tylko stopień zaawansowania zmian, ale też wiek, stopień aktywności oraz Państwa osobiste preferencje.

Dzieląc zmiany na niewielkie, średnie oraz zaawansowane, możemy Państwu zaproponować kilka metod postępowania operacyjnego. W niektórych przypadkach, aby zwiększyć efekt leczniczy i osiągnąć jak najlepszy rezultat pooperacyjny, łączy się niektóre metody.

Paluch sztywny – leczenie niewielkich zmian

Leczenie polega na zastosowaniu metod zachowawczych, czyli dobór wkładek i obuwia z podeszwą, która będzie ograniczać zgięcie grzbietowe w stawie śródstopno-paliczkowym, zastosowaniu zabiegów rehabilitacyjnych oraz stosowanie (miejscowo lub ogólnoustrojowo) leków przeciwzapalnych i przeciwbólowych. Jeśli metody alternatywne nie pomagają, a Pacjent wciąż czuje ból i dyskomfort, należy skonsultować ze specjalistą możliwości leczenia chirurgicznego.

Metody leczenia chirurgicznego niewielkich zmian to najczęściej:

• oczyszczenie stawu (debridement), czyli usunięcie tzw. osteofitów (wyrośli kostnych), błony maziowej oraz ewentualnych wolnych fragmentów kości. Ta metoda często jest wykorzystywana wraz z innymi technikami w leczeniu zmian średnich oraz zaawansowanych.
• cheilektomia, czyli chirurgiczne usunięcie fragmentu głowy I kości śródstopia wraz z wyroślami kostnymi.

Paluch sztywny – leczenie średniozaawansowanych zmian

Postępujące ograniczenie ruchomości stawu i narastający ból są wskazaniem do operacyjnego leczenia. Najczęściej stosowane metody u Pacjentów z tym rodzajem zmian to:

• osteotomia I kości śródstopia, czyli skrócenie kości. Dzięki temu, staw śródstopno-paliczkowy się rozluźnia, zwiększa się jego ruchomość, a dyskomfort i ból się zmniejszają.
• osteotomia paliczka podstawnego palucha, czyli skrócenie fragmentu kostnego. Najczęściej stosuje się osteotomię Moeberga, która polega na wycięciu grzbietowego fragmentu paliczka i zagięciu go ku górze.
• cheilektomia.

Paluch sztywny – leczenie zaawansowanych zmian

Masywne wyrośla kostne deformują staw, stąd noszenie zwykłego obuwia zakrytego jest przyczyną dużego bólu i dyskomfortu. Zmiany zaawansowane uniemożliwiają normalne funkcjonowanie, stąd wymagają operacyjnego leczenia, które uwolni Pacjenta od przewlekłego bólu.

Najczęściej stosowane metody chirurgiczne to:

• artrodeza stawu MTP I, czyli usunięcie resztek chrząstki ze stawu śródstopno-paliczkowego. Paluch i I kość śródstopia zostają połączone za pomocą płytki i wkrętów. Z czasem dochodzi do zrostu kostnego, dzięki czemu staw jest usztywniony, ale nie daje dolegliwości bólowych. Pacjent po operacji (wbrew pozorom), może normalnie chodzić.
• implant Cartiva, czyli wszczepienie w obrębie głowy I kości śródstopia implantu w kształcie walca. Jego zadanie polega na zastąpieniu uszkodzonej powierzchni chrząstki stawowej, zmniejszeniu tarcia i dolegliwości bólowych. Pacjent ma zachowaną ruchomość stawu po operacji.
• endoprotezoplastyka, czyli wymiana zniszczonego stawu na sztuczny.